Fobia szkolna

FOBIA SZKOLNA

1. Fobia szkolna – to zachowanie dziecka związane z odmawianiem przez niego uczęszczania do szkoły. Odmowa ta związana jest z przeżywanym przez dziecko lękiem.

Lęk ten najczęściej jest nieuzasadniony, nie wiąże się z żadnym realnym zagrożeniem np. sprawdzianem, egzaminem lub realną groźbą przemocy ze strony rówieśników.

Żadne próby nakłonienia dziecka do pójścia do szkoły (groźby, obietnice, próby przekupienia) nie przynoszą spodziewanych rezultatów.

Często dziecko przekonuje rodziców o tym, że jego pójście do szkoły nie jest możliwe ze względu na zły stan zdrowia.

Dziecko rano, w porze wychodzenia do szkoły, skarży się na mdłości, bóle brzucha, bóle głowy, duszności, czasem wymioty i podwyższoną temperaturę.

Charakterystyczne jest to, że gdy dziecko otrzyma od rodziców zapewnienie, że do szkoły nie pójdzie, objawy niezależnie od ich rodzaju, zwykle ustępują.

Ujawnienie się fobii szkolnej może być poprzedzone przez objawy niedostrzeżone przez rodziców lub traktowane jako mało niepokojące, np. zaburzenia snu, łaknienia, lek przed ciemnością, drobne dolegliwości.

U młodszych dzieci fobia objawia się dość ostro i trwa krótko, u starszych może przebiegać ciężej, przewlekle i wiązać się z zaburzeniami rozwoju osobowości, im starsze dziecko tym leczenie dłuższe.

2. Przyczyny powstawania fobii szkolnej.

Psycholodzy ustalili dwie główne przyczyny fobii szkolnej:

pierwsza z nich związana jest z lękiem dziecka przed rozstaniem z matką;

druga wiąże się z realną lub nierzeczywistą obawą przed niepowodzeniem w szkole, przy czym problemem nie jest sama porażka, ale lęk dziecka przed odrzuceniem przez rodziców, z powodu niespełnienia ich oczekiwań względem osiągnięć szkolnych dziecka.

Ad. 1)

dzieci cierpiące na fobię to najczęściej uczniowie, którzy nie uczęszczali wcześniej do przedszkola,

uczniowie bardzo silnie związani z rodzicami, zwłaszcza z matką, która nie pracuje by zająć się dzieckiem. Oddzielenie od matki, gdy dziecko idzie do szkoły wywołuje u dziecka silny lęk separacyjny. Dziecko w pewien sposób czuje się odrzucone przez matkę, aby temu zapobiec odmawia uczęszczania do szkoły, dzięki temu zyskuje uwagę i opiekę rodzica,

są to osoby mało samodzielne, niepewnie czujące się w grupie rówieśników.

Ad. 2)

jest to grupa tych dzieci, którym rodzice stawiają zbyt duże w stosunku do ich realnych możliwości wymagania;

nadmierne ambicje rodziców wywołują u dziecka ciągły stres; Uczeń stale obawia się niepowodzenia w szkole, gdyż to spowoduje odrzucenie przez rodziców;

stały stres z kolei powoduje obniżenie rzeczywistych możliwości dziecka i faktycznie utrudnia odniesienie przez niego sukcesu. Ostatecznie dziecko odmawia chodzenia do szkoły, aby uniknąć kolejnego niepowodzenia i dezaprobaty rodziców.

Nazwa fobia szkolna jest bardzo myląca. Przyczyny powstawania fobii nie są bezpośrednio związane ze szkołą.

Czynniki związane z jej powstaniem są zawsze związane z zaburzonymi relacjami między dzieckiem a rodzicami. Lęk przeżywany przez dziecko w relacji z rodzicami jest przenoszony na szkołę, która jest jedynie terenem manifestowania się objawów.

Odmowa chodzenia do szkoły jest wyraźnym sygnałem tego, że dziecko przestaje sobie radzić z trudnościami i daje dorosłym znak, że potrzebuje pomocy.

3. U kogo i kiedy występuje fobia?

Fobia występuje najczęściej u dzieci w wieku 6-12 lat, najczęściej są to dzieci dobrze uczący się;

Bardzo często fobia uaktywnia się po przerwie w zajęciach szkolnych (ferie zimowe lub świąteczne, długi weekend), kiedy dziecko odmawia powrotu do obowiązków szkolnych;

4. Sposoby postępowania:

Bez względu na to, czy u podstaw fobii leży lęk dziecka przed rozstaniem z rodzicem, czy zbyt duże ambicje rodziców, potrzebna jest specjalistyczna terapia psychologiczna, której celem będzie modyfikacja relacji w rodzinie. W przypadku fobii szkolnej niezbędna jest terapia całej rodziny, w której dziecko jest tylko jednym z elementów.

Pedagog szkolny powinien po rozpoznaniu przypadku fobii szkolnej zmotywować rodziców do skorzystania specjalistycznej pomocy psychologicznej i przekazać informacje i adresy o instytucjach świadczących tego rodzaju pomoc.

Ważne jest jak najszybsze przerwanie nieobecności dziecka w szkole i przygotowanie go do bezstresowego powrotu do klasy.

Print Friendly, PDF & Email

Comments off